Hoe ontwerp je efficiënt vanuit een materiaalgedreven vertrekpunt?

Blog

Bijna iedere industriële vormgever heeft geleerd om vanuit vorm en functionaliteit te ontwerpen. De materialisatie en productie-procesmogelijkheden worden doorgaans in een latere fase uitgezocht. Ik ben me er de afgelopen jaren van bewust geworden dat deze manier van ontwerpen minder efficiënt is binnen de circulaire economie.

Klaske Postma

materiaalgedreven

Immers kan het lastig zijn om een (lokale) producent of leverancier te vinden die datgene kan maken in biobased en/of circulaire materialen wat jij in eerste instantie hebt ontworpen vanuit vorm en functie. Daarom is ontwerpen vanuit de mogelijkheden van de (bio)materialen logischer en efficiënter om de biobased- en circulaire economie op gang te brengen.

Materiaalgedreven

Het werkt efficiënter als je de materiaal-, productiemogelijkheden en circulariteit samen met de industrie verkent, ontwerpt vanuit de nieuwste materiaal- en procesontwikkelingen en experimenteert met (oppervlakte)afwerking vs. eigenschappen. Dus vorm en functie/toepassing volgen vanuit de materiaaleigenschappen, procesmogelijkheden en eventueel vanuit lokale identiteit. De efficiëntie zit hem in de productiemogelijkheden en de geteste eigenschappen van het materiaal: zodra het product ontworpen is, is het vaak al productierijp en kan de seriële productie starten.

Onderzoek naar organische reststromen (aquatische biomassa)

Repurpose

Een andere circulaire insteek kan zijn dat je een nieuwe bestemming zoekt voor afgedankte materialen en onderdelen. Ook dan is de Material Driven Design methode een fijne manier van werken die je dwingt om eerst de karakteristieke eigenschappen en veiligheid van de grondstoffen en materialen te ontdekken met behulp van materiaalpaspoorten, de (lokale) identiteit te achterhalen en de productiemogelijkheden te verkennen, voordat je een product of toepassing gaat ontwerpen.

De vier stappen van de Material Driven Design methode, Dr Elvin Karana.

100% Circulair in 2050

Volgens het onlangs verschenen Circular GAP Report zijn we in Nederland voor 24.5% circulair. Daarmee lopen we weliswaar voor op het wereldwijde gemiddelde van 8.6%, maar is er nog veel werk aan de winkel. Product designers kunnen hierbij een grote rol spelen. O.a. op de website van The Circular Design Guide, opgezet door IDEO en de Ellen MacArthur Foundation, wordt uitgelegd dat Circular Design een systemische aanpak vereist waarbij interdisciplinair moet worden ontworpen. Met andere woorden: een product designer is niet alleen vormgever, maar tegelijkertijd ook architect van het systeem en kan zodoende circulaire waardeketens in beweging zetten. Met CIRCO Tracks kunnen we designers hierin ondersteunen zodat circulaire businesskansen worden geïdentificeerd en geïmplementeerd. Want naast dat de circulaire economie in veel gevallen materiaalgedreven design vereist, is de business gedrevenheid misschien nog wel belangrijker.

Klaske Postma

Klaske is in 2018 gestart als duurzaam ondernemer onder de naam Regeneration Design. Na een ontdekkingsreis van 2 jaar is de focus meer gaan liggen op het verkennen van lokale productiemogelijkheden met organische reststromen en hernieuwbare grondstoffen, wat ze combineert met kennisdeling binnen circulaire ketenprojecten en educatie. Naast dat ze opdrachten verricht in het werkveld van de circulaire- en biobased economie en als CIRCO-trainer werkzaam is, is Klaske onlangs haar eigen project gestart: Bio Design. Hierbij ontwerpt, ontwikkelt en vervaardigt ze consumentenproducten vanuit innovatieve biomaterialen.

Stel een vraag

Discussieer mee